ΙΟΒΕ: Οι Έλληνες πληρώνουν από τη τσέπη τους την υγεία – 11,6% δεν μπορεί να δει γιατρό

Το ελληνικό σύστημα υγείας αιμορραγεί. Σύμφωνα με πρόσφατη έκθεση του Ιδρύματος Οικονομικών και Βιομηχανικών Ερευνών (ΙΟΒΕ) για τις ανισότητες στην Ελλάδα, οι πολίτες αναγκάζονται να βάζουν βαθιά το χέρι στην τσέπη για υπηρεσίες που το δημόσιο σύστημα αδυνατεί να καλύψει.

Η εικόνα είναι αποκαρδιωτική: οι ιδιωτικές δαπάνες υγείας αγγίζουν το 5% του ΑΕΠ, ενώ οι δημόσιες μόλις ξεπερνούν το 3% – ακριβώς η ανάστροφη εικόνα σε σχέση με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο (8% δημόσιες, 2% ιδιωτικές).

Η τραγωδία της πρόσβασης – 11,6% χωρίς ιατρική περίθαλψη
Αυτή η αντιστροφή ρόλων έχει συγκεκριμένες συνέπειες:

• Το 11,6% του πληθυσμού δεν μπορεί να καλύψει βασικές ιατρικές εξετάσεις και περίθαλψη.

• Το 11,5% δεν έχει πρόσβαση σε οδοντιατρική φροντίδα.

Στην Ευρωπαϊκή Ένωση, τα αντίστοιχα ποσοστά είναι μόλις 2,4% και 3,3%. Οι Έλληνες, δηλαδή, στερούνται ιατρικής περίθαλψης περίπου 5 φορές συχνότερα από τον μέσο Ευρωπαίο.

Οι ανισότητες χτυπούν – Φτωχοί και πλούσιοι αποκλείονται
Η έκθεση δείχνει ότι το πρόβλημα δεν αφορά μόνο τους οικονομικά αδύναμους. Το 30,4% του φτωχότερου τέταρτου του πληθυσμού έχει ακάλυπτες ανάγκες υγείας – κάτι αναμενόμενο. Αλλά ακόμα και στο πλουσιότερο τέταρτο, το 17,5% δηλώνει ότι δεν μπορεί να έχει πρόσβαση σε υπηρεσίες. Αυτό σημαίνει ότι το σύστημα υγείας είναι τόσο απρόσιτο ή αναποτελεσματικό, που ακόμα κι όσοι διαθέτουν χρήματα (θεωρητικά) δεν μπορούν να εξυπηρετηθούν.

Διαρθρωτικές αδυναμίες – Πρόληψη, πρωτοβάθμια, γεωγραφική κατανομή
Το ΙΟΒΕ εντοπίζει χρόνιες παθογένειες:

• Ανεπαρκής πρόληψη – περιμένουμε να αρρωστήσουμε βαριά για να πάμε στο νοσοκομείο.

• Πρωτοβάθμια περίθαλψη (εξωνοσοκομειακή) υποστελεχωμένη, οδηγώντας τον κόσμο στα νοσοκομεία.

• Γεωγραφικές ανισότητες – νησιά, ορεινές και απομακρυσμένες περιοχές έχουν ελάχιστους γιατρούς.

• Υπερβολική εξάρτηση από τη νοσοκομειακή περίθαλψη (ακριβή, χρονοβόρα, συχνά περιττή).

Γιατί συμβαίνει – Η υποχρηματοδότηση του ΕΣΥ
Η απάντηση βρίσκεται στην υποχρηματοδότηση του ΕΣΥ δεκαετιών. Τα μνημόνια αποψίλωσαν τον προϋπολογισμό υγείας, και η ανάκαμψη ήταν ανεπαρκής. Οι γιατροί φεύγουν στο εξωτερικό, οι νοσηλευτές υποαμείβονται, οι δομές καταρρέουν. Ο πολίτης αναγκάζεται είτε να περιμένει μήνες είτε να πληρώσει από τη τσέπη του.

Συμπέρασμα – Από το «δημόσιο αγαθό» στο «είδος πολυτελείας»
Η υγεία στην Ελλάδα παύει να είναι δημόσιο αγαθό. Γίνεται πολυτέλεια που εξαρτάται από το πορτοφόλι σου. Αν δεν αλλάξει το μοντέλο χρηματοδότησης και διοίκησης, οι επόμενες εκθέσεις του ΙΟΒΕ θα καταγράφουν χειρότερα νούμερα. Η πολιτική ηγεσία οφείλει να αυξήσει τις δημόσιες δαπάνες στο 8% του ΑΕΠ και να φτιάξει ένα σύστημα που δεν θα αποκλείει ούτε τον φτωχό ούτε τον πλούσιο. Αλλιώς, το 11,6% θα γίνει 20%.

ΙΟΒΕ, Υγεία, Δημόσιες δαπάνες, Ανισότητες, Πρωτοβάθμια φροντίδα