ΑΑΔΕ: οι συνολικές απώλειες της τελευταίας 15ετίας φθάνουν τα 73,5 δισ. ευρώ, ποσό που αντιστοιχεί περίπου στο 30% του ΑΕΠ.
Η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) εντείνει σημαντικά την πολιτική της έναντι της φοροδιαφυγής, εστιάζοντας με νέα σχέδιο στην εντατικοποίηση των ελέγχων στις επιστροφές ΦΠΑ. Το νέο πρόγραμμα στοχοποιεί υποθέσεις με υψηλό ρίσκο αδικαιολόγητων επιστροφών, μέσω περισσότερων ελέγχων, βαθύτερων ψηφιακών διασταυρώσεων και αλλαγών στη διαδικασία υποβολής των δηλώσεων. Ο στόχος είναι ξεκάθαρος: ο απόλυτος περιορισμός των παράνομων αξιώσεων που στερούν το δημόσιο ταμείο.
Αύξηση Ελέγχων και Εφαρμογή Ψηφιακών Εργαλείων
Το πλάνο προβλέπει αύξηση των φορολογικών ελέγχων που αφορούν το ΦΠΑ σε 6.600 για το τρέχον έτος, έναντι 4.200 του προηγούμενου, καταγράφοντας άνοδο της τάξης του 57%. Ταυτόχρονα, ενισχύεται το πλέγμα ψηφιακών εργαλείων της Αρχής. Αυτά θα αξιοποιούν αυτόματα και ευρύτερα δεδομένα από πηγές όπως το σύστημα myDATA, οι συναλλαγές POS, καθώς και οι ενδοκοινοτικές συναλλαγές, δημιουργώντας μια πιο ολοκληρωμένη και αληθοφανή εικόνα της δραστηριότητας κάθε φορολογουμένου.
Οι Αλλαγές στη Διαδικασία Υποβολής Δηλώσεων
Μια σημαντική αλλαγή αφορά τη διάδικαση υποβολής των δηλώσεων ΦΠΑ. Πλέον, μετά την αυτόματη προσυμπλήρωσή τους με βάση τα διαθέσιμα δεδομένα myDATA, η δήλωση υποβάλλεται αυτόματα εκ των προτέρων, εφόσον ο υπόχρεος δεν παρέμβει για διόρθωση. Αυτή η τεχνολογική προσέγγιση, σε συνδυασμό με τη διαρκή επέκταση των ψηφιακών πληρωμών, έχει ήδη αποδώσει αξιοσημείωτα αποτελέσματα.
Τα Θετικά Αποτελέσματα και το Επίμονο Κενό
Τα στοιχεία είναι ενθαρρυντικά. Το κενό ΦΠΑ (VAT Gap) στην Ελλάδα μειώθηκε από 29% το 2017 σε 11,4% το 2023, η μεγαλύτερη πτώση μεταξύ όλων των κρατών μελών της ΕΕ. Σε απόλυτα νούμερα, οι απώλειες περιορίστηκαν δραματικά: από 4,872 δισ. ευρώ το 2019 σε 2,532 δισ. ευρώ το 2023 και περαιτέρω σε 2,116 δισ. ευρώ το 2024.
Ποιοι Μπαίνουν στο Εστιακό Σημείο των Ελέγχων;
Η επιλογή των ελεγχόμενων οντοτήτων γίνεται με βάση κριτήρια ανάλυσης κινδύνου. Στο επίκεντρο βρίσκονται:
Επιχειρήσεις με δυσανάλογα υψηλές επιστροφές ΦΠΑ σε σχέση με τον τζίρο τους.
Περιπτώσεις με μεγάλες αποκλίσεις μεταξύ των δηλωθέντων στοιχείων και των αιτουμένων ποσών.
Φορολογούμενοι με ύποπτη δηλωτική συμπεριφορά ή ιστορικό παραβάσεων.
Νεοσύστατες ή εποχικές επιχειρήσεις που αιτούνται εξαιρετικά μεγάλα ποσά επιστροφών.
Φορολογούμενοι που υπέβαλαν μηδενικές δηλώσεις ΦΠΑ για το 2024, ενώ τα διαθέσιμα ηλεκτρονικά στοιχεία (π.χ. POS, myDATA) καταγράφουν πραγματική οικονομική δραστηριότητα.
Παρά την αδιαμφισβήτητη πρόοδο, η πρόκληση παραμένει. Η Ελλάδα εξακολουθεί να έχει διψήφιο κενό ΦΠΑ και, σύμφωνα με στοιχεία, οι απώλειες της τελευταίας 15ετίας ξεπερνούν τα 73,5 δισ. ευρώ. Η νέα στρατηγική της ΑΑΔΕ αποσκοπεί ακριβώς στη συστηματική συρρίκνωση αυτού του αριθμού.
